5. Korekcja pochylenia obrazu

  Emisja faksymile i normy niesynchronizowane SSTV (ang. "free run") wymagają zapewnienia wspóbieżnoœci podstawy czasu odbiornika i nadajnika przez cały czas trwania obrazu ponieważ brak jest w nich impulsów synchronizacji poziomej (linii) względnie impulsy te nie są wykorzystywane przez JVComm32. Do zapewnienia synchronizacji wykorzystywane są wówczas tylko impulsy synschronizacji pionowej (obrazu). Niezgodnoœć podstawy czasu obu stacji powoduje w tych przypadkach pochylenie obrazu - zamiast prostokąta obraz przyjmuje kształt równoległoboku.
    Podstawa czasu stosowana przez JVComm32 jest oparta o częstotliwoœć punktów (przepływnoœć) zadeklarowaną w polu "Data rate". W przypadku korzystania z modemów zewnętrznych stosowana jest podstawa czasu danego urządzenia, natomiast w przypadku korzystania z płytki muzycznej - częstotliwoœć znajdującego się na niej generatora kwarcowego. Tolerancje częstotliwoœci wielu z wymienionych oscylatorów, a zwłaszcza oscylatora płytki muzycznej są zbyt duże jak na wymogi współbieżnoœci co wymaga ich programowej kompensacji. W pierwszym przybliżeniu do celów tej kompensacji program korzysta z przepływnoœci podanej w polu "Data rate". W praktyce trudno jest jednak okreœlić przepływnoœć z wystarczającą dokładnoœcią dlatego też przewidziano dodatkową półautomatyczną kompensację pochylenia wywoływaną za pomocą wymienionych poprzednio przycisków. W celu dokonania prawidłowej kompensacji należy dostroić się do Ÿródła sygnałów o wzorcowej dokładnoœci np. stacji nadającej wzorcowe sygnały czasu albo komercyjnej stacji nadającej mapy pogody. Można też korzystać z emisji godnych zaufania stacji amatorskich. Stacje meteorologiczne z terenów byłego Związku Radzieckiego przeważnie nie nadają z dostatecznie dokładną szybkoœcią.
    W celu dokonania korekty należy:
- odebrać obraz SSTV lub faksymile pochodzący z jednego z uprzednio wymienionych Ÿródeł. W trakcie odbioru SSTV korzystnie jest włączyć tryb QRM aby zapobiec przedwczesnemu przerwaniu odbioru w przypadku zbyt dużych różnic szybkoœci (zbyt dużego pochylenia obrazu). Odebrany obraz musi wypełnić całe okno odbiorcze (w przypadku emisji faksymile można ręcznie zatrzymać odbiór jeżeli wysokoœć obrazu przekracza wysokoœć okna).
- po zakończeniu odbioru należy nacisnąć przycisk korekcji znajdujący się w oknach narzędzi SSTV lub narzędzi faksymile. Naciœnięcie przycisku powoduje otwarcie okna, w którym cała procedura jest skrótowo opisana. Przycisk "OK" jest w nim początkowo wyłączony. Okno należy pozostawić otwarte, przesunąć znacznik myszy do okna odbiorczego i najechać nim na krawędŸ pochyloną obrazu (w razie potrzeby należy odsunąć okno pomocnicze tak aby nie zasłaniało tej krawędzi). Należy umieœcić znacznik myszy możliwie blisko górnej krawędzi obrazu i nacisnąć jej lewy klawisz po czym najechać na drugi punkt krawędzi (najlepiej jak najbliżej dołu obrazu) i znowu nacisnąć lewy klawisz myszy. Przycisk "OK" w oknie pomocniczym zostaje wówczas włączony i jego naciœnięcie za pomocą myszy powoduje dokonanie przez program koniecznych obliczeń odchyłki i dokonanie kompensacji. Zasadniczo wystarczy jednorazowe dokonanie kompensacji - następne odebrane obrazy nie powinny być pochylone. W przypadku niezadowalającego rezultatu można oczywiœcie powtórzyć procedurę.
    W niektórych typach modemów zaobserwowano różnice w przepływnoœci w czasie nadawania i odbioru. Przykładem może być kontroler PTC-II wyposażony wersje oprogramowania starsze niż 2.6. Przepływnoœć w trakcie odbioru jest wówczas ustalana przez urządzenie zewnętrzne natomiast w czasie nadawania - przez JVComm32. Rożnice obu przepływnoœci powodują, że po przeprowadzeniu kompensacji odbierane obrazy nie są pochylone natomiast w nadawanych można zaobserwować mniejsze lub większe pochylenie. Użytkownikom kontrolerów PTC-II zaleca się wymianę oprogramowania na nowszą wersję. Kontrolery PTC-IIe są wyposażone w dostatecznie nowoczesne wersje oprogramowania i nie wymagają jego wymiany.
    Pozostawienie w kontrolerze PTC-II starszej wersji oprogramowania wymaga przeprowadzenia dodatkowej kompensacji pochylenia obrazów nadawanych (jest ona oczywiœcie zbędna dla nowszych wersji). Kompensacja ta wymaga wpisania do pola "TX rate offs" współczynnika korekcji, którego znalezienie jest jak narazie doœć pracochłonne. Należy nadać obraz do korespondenta i dowiedzieć się od niego o kierunku pochylenia. Pochylenie w prawo wymaga podanie dodatniego współczynnika kompensacji natomiast w lewo - ujemnego. Pochylenie rzędu 10 % szerokoœci obrazu wymaga wpisania współczynnika +/-1. Pochylenie o całą szerokoœć obrazu daje więc współczynnik korekcji +/-10. Po wprowadzeniu współczynnika korekcji należy ponownie nadać obraz i zmienić dalej współczynnik w zależnoœci od raportu korespondenta. Proces ten na szczęœcie wystarczy przeprowadzić tylko raz lepiej jednak wymienić wersję oprogramowania. Dla kontrolerów PTC-II współczynnik dochodzi nawet do 10.
    Wartoœć domyœlna współczynnika i wartoœć dla kontrolerów nie wymagających korekcji wynosi 0. Po przeprowadzeniu korekcji warto jest zanotować wartoœci znajdujące się w polach "data rate" i "TX rate offs." ponieważ przy wymianie programu na nową wersję nie są one przejmowane i należy je wprowadzić ponownie. Ich zapisanie zaoszczędza więc ponownego przeprowadzania opisanych procedur.